Tết Nguyên Đán là dịp đầu năm âm lịch để sum họp gia đình, cúng gia tiên, chúc Tết và đi lễ đầu xuân.
Ý nghĩa
Tết Nguyên Đán mở đầu năm mới theo âm lịch. "Nguyên" là bắt đầu, "Đán" là buổi sáng sớm, nên tên gọi có nghĩa là buổi sáng đầu tiên của năm.
Đây là dịp lớn nhất trong năm của người Việt. Người đi làm ăn xa thường về quê, con cháu về nhà ông bà, cả nhà cùng cúng gia tiên và đón năm mới.
Ba ngày mùng 1, mùng 2, mùng 3 được coi là những ngày Tết chính. Ở nhiều nơi, không khí Tết còn kéo dài đến hết tháng Giêng với các lễ hội đầu xuân.
Chuẩn bị trước Tết
Từ khoảng giữa tháng Chạp, nhiều gia đình đi tảo mộ, dọn dẹp và trang trí nhà cửa, lau rửa bàn thờ. Lễ cúng Ông Công Ông Táo ngày 23 tháng Chạp thường được xem là mốc bắt đầu vào Tết.
Miền Bắc quen gói bánh chưng, miền Nam gói bánh tét; nhiều nhà vẫn tự gói và cả nhà ngồi canh nồi bánh. Hoa đào phổ biến ở miền Bắc, hoa mai ở miền Nam, cùng với cây quất, chậu cúc, chậu lan.
Mâm ngũ quả trên bàn thờ khác nhau theo vùng: miền Bắc hay có nải chuối xanh, bưởi, quất; miền Nam thường chọn mãng cầu, dừa, đu đủ, xoài, ngụ ý "cầu vừa đủ xài".
Phong tục ngày Tết
Xông đất (miền Nam gọi là xông nhà): người đầu tiên bước vào nhà sau giao thừa. Theo quan niệm dân gian, người xông đất hợp tuổi sẽ mang lại điều tốt cho gia chủ, nên nhiều nhà nhờ trước một người thân quen.
Mừng tuổi, lì xì: người lớn tặng trẻ nhỏ và người già phong bao đỏ kèm lời chúc. Số tiền nhiều hay ít không quan trọng bằng ý nghĩa lấy may đầu năm.
Câu "mùng 1 Tết cha, mùng 2 Tết mẹ, mùng 3 Tết thầy" nói về thứ tự đi chúc Tết quen thuộc: ngày đầu về bên nội, ngày thứ hai về bên ngoại, sau đó đến thăm thầy cô. Thực tế mỗi nhà sắp xếp một kiểu.
Cuối dịp Tết, các gia đình làm lễ hóa vàng để tiễn gia tiên. Ngày hóa vàng tùy nhà, thường rơi vào mùng 3, mùng 4 hoặc muộn hơn.
Lịch nghỉ Tết
Theo Bộ luật Lao động hiện hành, người lao động được nghỉ 5 ngày hưởng nguyên lương dịp Tết âm lịch. Những ngày cụ thể trước và sau Tết do Chính phủ hoặc cơ quan có thẩm quyền công bố mỗi năm, có thể kèm hoán đổi ngày làm việc.
Học sinh và sinh viên thường được nghỉ dài hơn, theo lịch của từng địa phương và từng trường.
Tết Nguyên Đán các năm
| Năm | Dương lịch | Thứ | Năm âm lịch |
|---|---|---|---|
| 2024 | 10/02/2024 – 12/02/2024 | Thứ Bảy | Giáp Thìn |
| 2025 | 29/01/2025 – 31/01/2025 | Thứ Tư | Ất Tỵ |
| 2026 | 17/02/2026 – 19/02/2026 | Thứ Ba | Bính Ngọ |
| 2027 | 06/02/2027 – 08/02/2027 | Thứ Bảy | Đinh Mùi |
| 2028 | 26/01/2028 – 28/01/2028 | Thứ Tư | Mậu Thân |
lichamviet.com