Nguồn gốc ngày 25/12
Kinh Thánh không ghi ngày sinh của Chúa Giê-su. Vào thế kỷ IV, Giáo hội ở Rôma ấn định ngày 25/12 để mừng lễ Giáng sinh; theo HISTORY, người chọn ngày này là Giáo hoàng Julius I. Ngày 25/12 trùng với ngày đông chí trên lịch La Mã thời đó, và nhiều nhà nghiên cứu cho rằng việc chọn ngày cũng nhằm thay thế các lễ hội mùa đông sẵn có như Saturnalia. Lễ Giáng sinh đầu tiên được ghi nhận thường được xác định vào năm 336.
Một số Giáo hội Chính Thống giáo Đông phương vẫn dùng lịch Julius, nên mừng Giáng sinh vào ngày 7/1 theo lịch dương hiện hành.
Từ "Noel" bắt nguồn từ tiếng Latinh nātālis, nghĩa là "ngày sinh". Tiếng Anh gọi là Christmas.
Đêm Giáng sinh 24/12
Với người Công giáo, Giáng sinh khép lại Mùa Vọng và mở đầu Mùa Giáng sinh. Thánh lễ được cử hành từ tối 24/12 (lễ vọng, lễ đêm), rồi tiếp tục vào sáng 25/12. Nhiều gia đình ở phương Tây quây quần ăn tối và trao quà vào đêm 24/12.
Vì vậy, khi nói "đi chơi Noel", người Việt thường hiểu là đi vào tối 24/12, còn ngày lễ chính là 25/12.
Ông già Noel, cây thông và hang đá
Hình ảnh ông già Noel bắt nguồn từ Thánh Nicôla, một vị giám mục thế kỷ IV nổi tiếng hay giúp đỡ người nghèo. Người Hà Lan ở New York gọi ông là Sinter Klaas, về sau thành Santa Claus; hình ảnh ông già râu trắng, áo đỏ quen thuộc được định hình qua bài thơ của Clement Clarke Moore (1822) và tranh của Thomas Nast (1881). Ông già Noel cưỡi xe tuần lộc đi phát quà là câu chuyện dân gian dành cho trẻ em.
Tục trang trí cây thông có từ nước Đức thời Trung cổ. Hang đá, máng cỏ tái hiện cảnh Chúa Giê-su ra đời tại Bê-lem là biểu tượng quen thuộc ở các nhà thờ Công giáo.
Noel ở Việt Nam
Ở Việt Nam, Giáng sinh vừa là đại lễ của người Công giáo vừa là dịp vui chung của nhiều người không theo đạo. Người Công giáo dự thánh lễ tại các giáo xứ; nhà thờ và nhiều nơi công cộng được trang hoàng đèn, cây thông, hang đá, và tối 24/12 là lúc đông người đi chơi nhất.
Ngoài ý nghĩa tôn giáo, nhiều người xem đây là dịp tặng quà, gửi lời chúc nhau một mùa Giáng sinh an lành.