Lịch sử ra đời
Ngày Phụ nữ đầu tiên được tổ chức ở Mỹ ngày 28/2/1909, tưởng nhớ cuộc đình công của nữ công nhân may mặc ở New York năm trước đó.
Năm 1910, tại hội nghị quốc tế phụ nữ lao động ở Copenhagen (Đan Mạch), bà Clara Zetkin đề xuất một ngày quốc tế chung để đấu tranh cho quyền của phụ nữ, trong đó có quyền bầu cử. Hơn 100 phụ nữ đến từ 17 nước nhất trí, nhưng khi đó chưa ấn định ngày cụ thể.
Năm 1911, ngày này lần đầu được tổ chức ở Áo, Đan Mạch, Đức và Thụy Sĩ vào ngày 19/3, với hơn một triệu người tham gia mít-tinh. Năm 1914, phụ nữ nhiều nước châu Âu xuống đường quanh ngày 8/3 để phản đối chiến tranh.
Năm 1917, phụ nữ Nga đình công đòi "bánh mì và hòa bình" vào Chủ nhật cuối tháng 2 theo lịch cũ, tức ngày 8/3 theo dương lịch. Mấy ngày sau Sa hoàng thoái vị, chính phủ lâm thời trao quyền bầu cử cho phụ nữ. Từ đó, 8/3 trở thành mốc chung.
Liên Hợp Quốc và ngày 8/3
Liên Hợp Quốc bắt đầu kỷ niệm Ngày Quốc tế Phụ nữ vào 8/3 từ năm 1975, Năm Quốc tế Phụ nữ. Tháng 12/1977, Đại hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua nghị quyết về "Ngày Liên Hợp Quốc vì quyền phụ nữ và hòa bình quốc tế", để các nước thành viên kỷ niệm vào ngày phù hợp với truyền thống của mình.
Mỗi năm, Liên Hợp Quốc chọn một chủ đề riêng cho ngày này, thường xoay quanh bình đẳng giới, chống bạo lực và mở rộng cơ hội cho phụ nữ và trẻ em gái.
Ý nghĩa và cách kỷ niệm
Ngày 8/3 vừa là dịp tôn vinh phụ nữ, vừa nhắc đến những bất bình đẳng còn tồn tại trong lao động, giáo dục và đời sống chính trị. Ở một số nước, 8/3 là ngày nghỉ lễ chính thức; nước Đức chẳng hạn đã công nhận ngày nghỉ này từ năm 2019.
Ở Việt Nam, 8/3 là dịp nam giới tặng hoa, quà nhỏ cho mẹ, vợ, người yêu, chị em và đồng nghiệp nữ. Các cơ quan, công đoàn và Hội Liên hiệp Phụ nữ thường tổ chức gặp mặt, tọa đàm về quyền phụ nữ và bình đẳng giới.