Lịch Âm Việt EN Dùng bản Web
Đồ mã cúng Táo quân với hình cá chép đỏ bằng giấy

Ông Công Ông Táo là ngày gì?

Ngày 23 tháng Chạp (tháng 12 âm lịch) là ngày các gia đình cúng tiễn Ông Công Ông Táo về trời. Theo tín ngưỡng dân gian, Táo quân lên chầu Ngọc Hoàng, báo cáo việc trong nhà suốt một năm.

Ngày 23 tháng Chạp âm lịch Không phải ngày nghỉ
Ảnh: Đồ mã cúng Táo quân và cá chép giấy: Phương Huy · CC BY-SA 4.0
75ngày Còn bao lâu nữa?Ông Công Ông Táo 2027: Thứ Bảy, 30/01/2027Xem đếm ngược từng giây

Không phải ngày nghỉ. Ngày 23 tháng Chạp không phải ngày nghỉ lễ theo Điều 112 Bộ luật Lao động 2019.

Sự tích "hai ông một bà"

Truyện dân gian kể về đôi vợ chồng Trọng Cao và Thị Nhi. Vì nghèo khó, hay cãi vã, Thị Nhi bỏ đi và lấy Phạm Lang. Về sau Trọng Cao đi ăn xin, tình cờ gặp lại vợ cũ; trong một tai nạn hỏa hoạn ở đống rơm, lần lượt cả ba người cùng chết.

Cảm thương tình nghĩa ấy, Ngọc Hoàng phong cả ba làm thần cai quản bếp núc, nhà cửa – từ đó có hình ảnh Táo quân "hai ông một bà". Việc ai giữ vai Thổ Công, Thổ Địa hay Thổ Kỳ có nhiều dị bản khác nhau.

Theo Báo Điện tử Chính phủ, Táo quân của người Việt có gốc từ ba vị Thổ Công, Thổ Địa, Thổ Kỳ trong Đạo giáo Trung Hoa, được Việt hóa bằng câu chuyện tình nghĩa trên.

Bộ mũ áo ông Táo bày trên bàn
Bộ mũ áo cúng ông Táo · Ảnh: Banhtrung1, CC BY-SA 3.0

Ý nghĩa ngày 23 tháng Chạp

Dân gian quan niệm mỗi nhà có một vị Táo quân chứng kiến mọi việc trong bếp, nơi khó giấu điều gì. Ngày 23 tháng Chạp, Táo quân về trời tâu với Ngọc Hoàng chuyện tốt xấu của gia đình, rồi trở lại vào chiều 30 Tết (có nơi là đêm giao thừa).

Theo GS.TS Ngô Đức Thịnh, ý nghĩa sâu xa của tục này là răn dạy đạo đức: sống tử tế để "bản tấu" cuối năm tốt đẹp. Lễ tiễn Táo quân cũng được coi là mốc mở đầu chuỗi nghi lễ Tết Nguyên Đán.

Lễ vật và khác biệt vùng miền

Lễ vật thường có mũ, áo, hia cho Táo quân, vàng mã, hương hoa; có nhà thêm mâm cỗ hoặc xôi gà. Miền Bắc (từ Nghệ An trở ra) hay cúng cá chép sống rồi thả ra sông hồ, gắn với hình ảnh cá chép vượt vũ môn hóa rồng, đưa Táo quân lên trời.

Miền Trung và miền Nam thường không dùng cá chép sống mà đốt hình ngựa, chim in mộc bản bằng giấy, cúng chè, trái cây, bánh kẹo; miền Nam có bánh thèo lèo. Nhiều gia đình dùng cá chép giấy đi kèm bộ mũ áo.

Tranh giấy ông Táo, bà Táo cùng cá chép giấy trước khi hóa vàng ở Sài Gòn
Đồ mã ông Táo, bà Táo ở Sài Gòn · Ảnh: Phương Huy, CC0

Có phải cúng trước 12 giờ trưa?

Nhiều người tin phải cúng trước giữa trưa để Táo quân kịp lên đường. GS.TS Ngô Đức Thịnh cho biết chưa có sách nào quy định như vậy: cúng sáng hay chiều đều được, cúng đúng ngày 23 là tốt nhất, không nên cúng quá sớm, và quan trọng nhất là lòng thành chứ không phải mâm cao cỗ đầy.

Khi thả cá chép, nên thả nhẹ ở chỗ nước sạch, không thả cả túi ni lông hay vứt đồ lễ xuống sông hồ.

Hình ảnh Ông Công Ông Táo

Nguồn tham khảo

  1. Tết ông Công ông Táo - Sự tích và nét văn hóa · Báo Điện tử Chính phủ
  2. "Chưa có sách nào nói, cúng ông Công ông Táo phải trước 12h trưa" · Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV)
Nguồn ảnh (5 ảnh, Wikimedia Commons)
Miễn phí

Không bỏ lỡ ngày lễ nào: tải Lịch Âm Việt

  • Lịch âm dương, ngày tốt xấu, giờ hoàng đạo mỗi ngày
  • Nhắc ngày giỗ, rằm, mùng 1, sinh nhật âm lịch hằng năm
  • Thẻ giá vàng, tỷ giá ngay cạnh lịch (gói Premium)
  • Android, iPhone, Mac, Windows, Linux và web
Mã QR tải Lịch Âm Việt

Câu hỏi thường gặp

Ông Công Ông Táo là ngày mấy âm lịch?

Là ngày 23 tháng Chạp, tức tháng 12 âm lịch, khoảng một tuần trước Tết Nguyên Đán.

Ông Công Ông Táo là ai?

Theo tín ngưỡng dân gian, đó là các vị thần cai quản bếp núc và nhà cửa, thường được kể là "hai ông một bà" qua sự tích Trọng Cao, Thị Nhi và Phạm Lang.

Vì sao cúng ông Táo có cá chép?

Dân gian tin cá chép là phương tiện đưa Táo quân về trời, gắn với tích cá chép vượt vũ môn hóa rồng. Thả cá sống còn mang ý nghĩa phóng sinh; dùng cá chép giấy cũng được.

Cúng ông Công ông Táo có bắt buộc trước 12 giờ trưa không?

Không. Theo GS.TS Ngô Đức Thịnh, chưa có sách nào quy định cúng trước 12 giờ trưa; cúng vào ngày 23 tháng Chạp, sáng hay chiều đều được.

Khi nào đón ông Táo trở về?

Theo tập quán, Táo quân trở về vào chiều 30 Tết hoặc đêm giao thừa; có nơi làm lễ vào mùng 4 Tết.

Ông Công Ông Táo 2026 là ngày nào, thứ mấy?

Thứ Ba, 10/02/2026 dương lịch (23/12 âm lịch năm Ất Tỵ).

Ông Công Ông Táo 2027 là ngày nào, thứ mấy?

Thứ Bảy, 30/01/2027 dương lịch (23/12 âm lịch năm Bính Ngọ).