Lịch Âm Việt EN Dùng bản Web
Những chùm vải chín bày bán ở chợ

Tết Đoan Ngọ là ngày gì?

Mùng 5 tháng 5 âm lịch là Tết Đoan Ngọ, dân gian quen gọi là Tết diệt sâu bọ. Vào sáng ngày này, nhiều gia đình ăn rượu nếp, hoa quả và cúng gia tiên.

Ngày 5 tháng 5 âm lịch Không phải ngày nghỉ
Ảnh: Vải chín, loại quả quen thuộc dịp Đoan Ngọ: Dinkum · CC0
205ngày Còn bao lâu nữa?Tết Đoan Ngọ 2027: Thứ Tư, 09/06/2027Xem đếm ngược từng giây

Không phải ngày nghỉ. Tết Đoan Ngọ không có trong danh sách ngày nghỉ lễ hưởng lương tại Điều 112 Bộ luật Lao động 2019.

Tên gọi Đoan Ngọ nghĩa là gì?

"Đoan" là mở đầu, "Ngọ" là giờ Ngọ, khoảng từ 11 giờ đến 13 giờ. Tết còn có tên Tết Đoan Dương.

Mùng 5 tháng 5 âm lịch thường trùng với những ngày nắng nóng kéo dài, sâu bọ sinh sôi, dịch bệnh dễ phát sinh. Từ đó, cái tên dân dã "Tết giết sâu bọ" ra đời.

Truyền thuyết ông Đôi Truân

Một truyền thuyết được VietnamPlus và VOV kể lại: sau một mùa bội thu, sâu bọ kéo đến phá hoại cây trái. Một ông lão tự xưng là Đôi Truân bày cho dân làng lập bàn thờ, dâng bánh tro và hoa quả. Sâu bọ từ đó bị diệt, ông lão biến mất, dân làng từ đó giữ lễ này hằng năm.

Đây là truyện dân gian, phản ánh mong ước của cư dân nông nghiệp là mùa màng không bị sâu bệnh, con người khỏe mạnh qua mùa hè.

Bánh tro chấm mật mía sánh đặc
Bánh tro (bánh gio) chấm mật mía · Ảnh: Viethavvh (thảo luận), CC BY-SA 3.0

Món ăn ngày Đoan Ngọ theo vùng

Theo quan niệm dân gian, sáng sớm vừa ngủ dậy, chưa ăn gì, người ta ăn đồ chua, đồ có men để "diệt sâu bọ" trong người: cơm rượu nếp (miền Bắc ưa rượu nếp cẩm), mận, vải, dưa hấu, có nhà thêm trứng vịt luộc.

Bánh tro (miền Bắc gọi bánh gio, miền Nam gọi bánh ú) làm từ gạo nếp ngâm nước tro, được coi là món mát. Miền Trung thường mua nhiều bánh ú tro để cúng rồi chia nhau; miền Nam có thịt vịt và chè trôi nước.

Một bát rượu nếp cẩm màu tím sẫm
Rượu nếp cẩm · Ảnh: Casablanca1911 at vi.wikipedia, Public domain

Những tục khác

Hái lá giờ Ngọ: ở một số nơi, người ta hái kinh giới, tía tô, ngải cứu, lá mùi, lá bưởi vào trưa mùng 5 để nấu nước tắm, xông hoặc phơi khô dùng dần. Đây là kinh nghiệm dân gian; nếu dùng để chữa bệnh nên hỏi ý kiến thầy thuốc.

Khảo cây: ở nông thôn, có người cầm dao gõ vào gốc cây ăn quả, "dọa" cây phải sai quả – một cách bày tỏ mong ước được mùa.

Mâm cúng gia tiên thường có hương, hoa, nước, rượu nếp, hoa quả, bánh tro. Lễ vật khác nhau tùy vùng và tùy gia đình, không có một chuẩn chung.

Hình ảnh Tết Đoan Ngọ

Nguồn tham khảo

  1. Tìm hiểu nét đẹp của Tết Đoan Ngọ trong văn hóa người Việt · TTXVN / VietnamPlus
  2. Tết Đoan Ngọ của người Việt · Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV)
Nguồn ảnh (6 ảnh, Wikimedia Commons)
Miễn phí

Không bỏ lỡ ngày lễ nào: tải Lịch Âm Việt

  • Lịch âm dương, ngày tốt xấu, giờ hoàng đạo mỗi ngày
  • Nhắc ngày giỗ, rằm, mùng 1, sinh nhật âm lịch hằng năm
  • Thẻ giá vàng, tỷ giá ngay cạnh lịch (gói Premium)
  • Android, iPhone, Mac, Windows, Linux và web
Mã QR tải Lịch Âm Việt

Câu hỏi thường gặp

Tết Đoan Ngọ là ngày mấy âm lịch?

Là ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch hằng năm.

Vì sao gọi là Tết diệt sâu bọ?

Vì Tết rơi vào lúc trời nóng, sâu bọ phát triển mạnh, và theo quan niệm dân gian, ăn rượu nếp, hoa quả chua vào sáng sớm ngày này sẽ diệt sâu bọ trong người.

Tết Đoan Ngọ cúng vào giờ nào?

Theo truyền thống là giờ Ngọ (11–13 giờ). Ngày nay nhiều gia đình cúng đơn giản từ sáng sớm trước khi đi làm; giờ cúng tùy điều kiện mỗi nhà.

Bánh tro, bánh gio, bánh ú có giống nhau không?

Cùng là bánh làm từ gạo nếp ngâm nước tro, tên gọi khác nhau theo vùng: miền Bắc thường gọi bánh gio, miền Nam gọi bánh ú, cũng gọi chung là bánh tro.

Tết Đoan Ngọ 2026 là ngày nào, thứ mấy?

Thứ Sáu, 19/06/2026 dương lịch (5/5 âm lịch năm Bính Ngọ).

Tết Đoan Ngọ 2027 là ngày nào, thứ mấy?

Thứ Tư, 09/06/2027 dương lịch (5/5 âm lịch năm Đinh Mùi).